Dwa reżimy regulacyjne
Sektor finansowy w Polsce podlega jednocześnie dwóm ramom regulacyjnym w zakresie cyberbezpieczeństwa: rozporządzeniu DORA (Digital Operational Resilience Act, rozporządzenie 2022/2554) oraz znowelizowanej ustawie o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. DORA obowiązuje bezpośrednio jako rozporządzenie UE od 17 stycznia 2025 roku, natomiast ustawa o KSC transponuje dyrektywę NIS 2. Porównanie KSC z innymi regulacjami znajdziesz także w artykule o różnicach między KSC a RODO.
Wyłączenia dla podmiotów DORA
Art. 8i ustawy o KSC wyłącza część obowiązków wobec podmiotów kluczowych i ważnych z sektora bankowości i infrastruktury rynków finansowych, aby uniknąć podwójnej regulacji tych samych obszarów. Zakres wyłączenia jest taki sam dla podmiotu kluczowego i ważnego. Do tych podmiotów nie stosuje się przepisów dotyczących systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji ani zgłaszania poważnych incydentów — z wyjątkiem przepisów wymienionych w art. 8i ust. 1 (m.in. art. 3a, art. 5 ust. 1–3, art. 7–7m, art. 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. j, art. 8h, art. 9, art. 11 ust. 1 pkt 5 i 6, art. 13, art. 16, art. 32, art. 67a, art. 67c, art. 67d, art. 67g–67i). Ponadto stosuje się do nich odpowiednio art. 8c–8f, art. 12 ust. 7 oraz art. 31 ust. 1 (art. 8i ust. 2).
| Obowiązek KSC | Status dla podmiotów DORA |
|---|---|
| Wdrożenie SZBI (art. 8) | Częściowo wyłączony — większość art. 8 zastąpiona ramami DORA, ale art. 8 ust. 1 pkt 1 (szacowanie ryzyka) i pkt 2 lit. j (cyberhigiena) nadal obowiązują (art. 8i ust. 1) |
| Zgłaszanie incydentów poważnych | Wyłączony — zgłaszanie wg DORA do KNF |
| Audyt bezpieczeństwa co 3 lata | Wyłączony — testy odporności operacyjnej wg DORA |
| Odpowiedzialność i zadania kierownika, coroczne szkolenie, informacja z KRK (art. 8c–8f) | Stosuje się odpowiednio (art. 8i ust. 2) — kierownik odpowiada za wykonywanie obowiązków w zakresie cyberbezpieczeństwa (art. 8c), raz w roku przechodzi szkolenie (art. 8e), a osoby realizujące zadania z art. 8 lub art. 11 przedstawiają informację z KRK (art. 8f); równolegle obowiązują wymogi DORA wobec organu zarządzającego |
| Uzupełnienie zgłoszenia na wniosek CSIRT (art. 12 ust. 7) i tryb awaryjny przekazywania informacji (art. 31 ust. 1) | Stosuje się odpowiednio (art. 8i ust. 2) |
| Nadzór i kary (rozdziały 11 i 14) | Stosuje się tylko w zakresie przepisów z katalogu art. 8i ust. 1 oraz stosowanych odpowiednio art. 8c–8f, art. 12 ust. 7 i art. 31 ust. 1 (art. 8i ust. 3) |
Obowiązki pozostające w mocy
Mimo wyłączeń podmioty kluczowe i ważne z sektora bankowości i infrastruktury rynków finansowych nadal muszą spełniać szereg obowiązków wynikających z ustawy o KSC (art. 8i ust. 1–2) i mogą korzystać z dobrowolnej wymiany informacji (art. 8h, art. 13). Wyłączenia nie obejmują m.in. rejestracji w wykazie, osób kontaktowych, współdziałania z CSIRT, obowiązków kierownika z art. 8c–8f ani obowiązków związanych z dostawcą wysokiego ryzyka.
- Rejestracja w wykazie podmiotów kluczowych lub ważnych przez system S46 (art. 7–7m)
- Szacowanie ryzyka i podstawowe zasady cyberhigieny (art. 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. j)
- Wyznaczenie osób kontaktowych (art. 9)
- Odpowiedzialność kierownika, coroczne szkolenie kierownika i informacja z KRK — stosowane odpowiednio (art. 8c–8f, art. 8i ust. 2)
- Współdziałanie z właściwym CSIRT podczas obsługi incydentu poważnego i krytycznego oraz usuwanie podatności (art. 11 ust. 1 pkt 5 i 6)
- Stosowanie się do polecenia zabezpieczającego Ministra Cyfryzacji
- Obowiązki wynikające z decyzji o dostawcy wysokiego ryzyka
- Możliwość dobrowolnej wymiany informacji o cyberzagrożeniach — uprawnienie, nie obowiązek (art. 8h, art. 13, art. 8i ust. 1)
- Poddanie się nadzorowi i karom organu właściwego w zakresie przepisów KSC stosowanych do tych podmiotów (art. 8i ust. 3)
Praktyczne wskazówki
Dla podmiotów finansowych kluczowe jest przeprowadzenie analizy luk (gap analysis) pomiędzy wymaganiami DORA a obowiązkami KSC, aby zidentyfikować obszary, w których muszą spełnić dodatkowe wymagania. Podmioty z sektora energetycznego i innych sektorów mają inne profile obowiązków. Warto wyznaczyć jedną osobę lub zespół odpowiedzialny za koordynację zgodności z oboma regulacjami.
- Przeprowadź analizę luk: porównaj wymagania DORA z obowiązkami KSC.
- Zarejestruj podmiot w wykazie KSC przez system S46 — ten obowiązek nie jest wyłączony.
- Zidentyfikuj właściwy CSIRT sektorowy i nawiąż kontakt.
- Uwzględnij w polityce zarządzania dostawcami ICT wymogi KSC dot. dostawcy wysokiego ryzyka.
- Przygotuj procedurę reagowania na polecenie zabezpieczające Ministra Cyfryzacji.
- Koordynuj raportowanie — poważne incydenty ICT zgłaszaj wg DORA; z KSC pozostaje współdziałanie z CSIRT (art. 11 ust. 1 pkt 5–6) i uzupełnianie informacji na wniosek CSIRT (art. 12 ust. 7).
- Zaplanuj coroczne szkolenie kierownika (art. 8e) i weryfikację KRK osób realizujących zadania z art. 8 lub art. 11 (art. 8f) — stosowane odpowiednio na podstawie art. 8i ust. 2.