Wydawca serwisu KSC.expert: IdealData Sp. z o.o. · idealdata.pl ↗
Sektor finansowy7 min czytania

KSC a DORA — obowiązki sektora finansowego

Dwa reżimy regulacyjne

Sektor finansowy w Polsce podlega jednocześnie dwóm ramom regulacyjnym w zakresie cyberbezpieczeństwa: rozporządzeniu DORA (Digital Operational Resilience Act, rozporządzenie 2022/2554) oraz znowelizowanej ustawie o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. DORA obowiązuje bezpośrednio jako rozporządzenie UE od 17 stycznia 2025 roku, natomiast ustawa o KSC transponuje dyrektywę NIS 2. Porównanie KSC z innymi regulacjami znajdziesz także w artykule o różnicach między KSC a RODO.

Zasada lex specialis derogat legi generali — DORA jako regulacja sektorowa ma pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami KSC w zakresie, w jakim reguluje te same kwestie. Ustawa o KSC wprost potwierdza tę zasadę.

Wyłączenia dla podmiotów DORA

Art. 8i ustawy o KSC wyłącza część obowiązków wobec podmiotów kluczowych i ważnych z sektora bankowości i infrastruktury rynków finansowych, aby uniknąć podwójnej regulacji tych samych obszarów. Zakres wyłączenia jest taki sam dla podmiotu kluczowego i ważnego. Do tych podmiotów nie stosuje się przepisów dotyczących systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji ani zgłaszania poważnych incydentów — z wyjątkiem przepisów wymienionych w art. 8i ust. 1 (m.in. art. 3a, art. 5 ust. 1–3, art. 7–7m, art. 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. j, art. 8h, art. 9, art. 11 ust. 1 pkt 5 i 6, art. 13, art. 16, art. 32, art. 67a, art. 67c, art. 67d, art. 67g–67i). Ponadto stosuje się do nich odpowiednio art. 8c–8f, art. 12 ust. 7 oraz art. 31 ust. 1 (art. 8i ust. 2).

Obowiązek KSCStatus dla podmiotów DORA
Wdrożenie SZBI (art. 8)Częściowo wyłączony — większość art. 8 zastąpiona ramami DORA, ale art. 8 ust. 1 pkt 1 (szacowanie ryzyka) i pkt 2 lit. j (cyberhigiena) nadal obowiązują (art. 8i ust. 1)
Zgłaszanie incydentów poważnychWyłączony — zgłaszanie wg DORA do KNF
Audyt bezpieczeństwa co 3 lataWyłączony — testy odporności operacyjnej wg DORA
Odpowiedzialność i zadania kierownika, coroczne szkolenie, informacja z KRK (art. 8c–8f)Stosuje się odpowiednio (art. 8i ust. 2) — kierownik odpowiada za wykonywanie obowiązków w zakresie cyberbezpieczeństwa (art. 8c), raz w roku przechodzi szkolenie (art. 8e), a osoby realizujące zadania z art. 8 lub art. 11 przedstawiają informację z KRK (art. 8f); równolegle obowiązują wymogi DORA wobec organu zarządzającego
Uzupełnienie zgłoszenia na wniosek CSIRT (art. 12 ust. 7) i tryb awaryjny przekazywania informacji (art. 31 ust. 1)Stosuje się odpowiednio (art. 8i ust. 2)
Nadzór i kary (rozdziały 11 i 14)Stosuje się tylko w zakresie przepisów z katalogu art. 8i ust. 1 oraz stosowanych odpowiednio art. 8c–8f, art. 12 ust. 7 i art. 31 ust. 1 (art. 8i ust. 3)

Obowiązki pozostające w mocy

Mimo wyłączeń podmioty kluczowe i ważne z sektora bankowości i infrastruktury rynków finansowych nadal muszą spełniać szereg obowiązków wynikających z ustawy o KSC (art. 8i ust. 1–2) i mogą korzystać z dobrowolnej wymiany informacji (art. 8h, art. 13). Wyłączenia nie obejmują m.in. rejestracji w wykazie, osób kontaktowych, współdziałania z CSIRT, obowiązków kierownika z art. 8c–8f ani obowiązków związanych z dostawcą wysokiego ryzyka.

  • Rejestracja w wykazie podmiotów kluczowych lub ważnych przez system S46 (art. 7–7m)
  • Szacowanie ryzyka i podstawowe zasady cyberhigieny (art. 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. j)
  • Wyznaczenie osób kontaktowych (art. 9)
  • Odpowiedzialność kierownika, coroczne szkolenie kierownika i informacja z KRK — stosowane odpowiednio (art. 8c–8f, art. 8i ust. 2)
  • Współdziałanie z właściwym CSIRT podczas obsługi incydentu poważnego i krytycznego oraz usuwanie podatności (art. 11 ust. 1 pkt 5 i 6)
  • Stosowanie się do polecenia zabezpieczającego Ministra Cyfryzacji
  • Obowiązki wynikające z decyzji o dostawcy wysokiego ryzyka
  • Możliwość dobrowolnej wymiany informacji o cyberzagrożeniach — uprawnienie, nie obowiązek (art. 8h, art. 13, art. 8i ust. 1)
  • Poddanie się nadzorowi i karom organu właściwego w zakresie przepisów KSC stosowanych do tych podmiotów (art. 8i ust. 3)

Praktyczne wskazówki

Dla podmiotów finansowych kluczowe jest przeprowadzenie analizy luk (gap analysis) pomiędzy wymaganiami DORA a obowiązkami KSC, aby zidentyfikować obszary, w których muszą spełnić dodatkowe wymagania. Podmioty z sektora energetycznego i innych sektorów mają inne profile obowiązków. Warto wyznaczyć jedną osobę lub zespół odpowiedzialny za koordynację zgodności z oboma regulacjami.

  1. Przeprowadź analizę luk: porównaj wymagania DORA z obowiązkami KSC.
  2. Zarejestruj podmiot w wykazie KSC przez system S46 — ten obowiązek nie jest wyłączony.
  3. Zidentyfikuj właściwy CSIRT sektorowy i nawiąż kontakt.
  4. Uwzględnij w polityce zarządzania dostawcami ICT wymogi KSC dot. dostawcy wysokiego ryzyka.
  5. Przygotuj procedurę reagowania na polecenie zabezpieczające Ministra Cyfryzacji.
  6. Koordynuj raportowanie — poważne incydenty ICT zgłaszaj wg DORA; z KSC pozostaje współdziałanie z CSIRT (art. 11 ust. 1 pkt 5–6) i uzupełnianie informacji na wniosek CSIRT (art. 12 ust. 7).
  7. Zaplanuj coroczne szkolenie kierownika (art. 8e) i weryfikację KRK osób realizujących zadania z art. 8 lub art. 11 (art. 8f) — stosowane odpowiednio na podstawie art. 8i ust. 2.
Art. 8i dotyczy podmiotów kluczowych i ważnych z sektora bankowości i infrastruktury rynków finansowych. Jeżeli podmiot finansowy prowadzi także działalność w innym sektorze objętym ustawą (np. jako dostawca usług chmurowych lub usług zarządzanych), w tym zakresie podlega KSC na zasadach ogólnych (Q&A 14.13). Podmioty z art. 16 rozporządzenia DORA (uproszczone ramy zarządzania ryzykiem ICT) nie są objęte poleceniem zabezpieczającym (art. 67g ust. 2). Każdy przypadek wymaga indywidualnej analizy.
FAQ4 pytania

Najczęstsze pytania

Czy bank podlega KSC czy DORA?
Bank podlega obydwu regulacjom, ale w relacji lex specialis. DORA (rozporządzenie 2022/2554) ma pierwszeństwo w zakresie odporności operacyjnej cyfrowej sektora finansowego — od 17.01.2025 r. Tam gdzie DORA reguluje kwestię szczegółowo (ICT risk management, TLPT, rejestr dostawców ICT, klasyfikacja incydentów), stosuje się DORA. KSC uzupełnia w zakresach nieobjętych DORA.
Jakie są kluczowe różnice między KSC a DORA?
DORA: koncentruje się na operacyjnej odporności cyfrowej instytucji finansowych, wprowadza TLPT (zaawansowane testy penetracyjne), rejestr zewnętrznych dostawców ICT (third-party), klasyfikację incydentów wg kryteriów ESMA/EBA. KSC: horyzontalny, obejmuje wszystkie sektory zał. 1 i 2, inne progi klasyfikacji, odrębny, sektorowy reżim nadzoru. W finansach DORA = lex specialis.
Czy raportować incydent do KNF i CSIRT równolegle?
Co do zasady nie. W sektorze bankowości i infrastruktury rynków finansowych incydenty ICT zgłasza się według DORA do KNF (i za jej pośrednictwem do EBA/ESMA zgodnie z RTS). Z art. 11 KSC stosuje się wobec tych podmiotów wyłącznie ust. 1 pkt 5 i 6 — współdziałanie z CSIRT podczas obsługi incydentu i usuwanie podatności (art. 8i ust. 1; Q&A 14.2); odpowiednio stosuje się też art. 12 ust. 7 — CSIRT może zwrócić się o uzupełnienie informacji (art. 8i ust. 2). Zgłoszenie według KSC może być potrzebne, gdy podmiot finansowy prowadzi także inną działalność objętą ustawą, np. jako dostawca chmury obliczeniowej lub usług zarządzanych — w tym zakresie podlega KSC (Q&A 14.13).
Czy fintech podlega DORA?
Tak, jeśli jest instytucją finansową w rozumieniu DORA — obejmuje to m.in. krajowe instytucje płatnicze, biura usług płatniczych (TPP), instytucje pieniądza elektronicznego, dostawców usług zarządzania informacją o rachunku (AISP). Firmy wyłącznie technologiczne (bez licencji finansowej) nie podlegają DORA bezpośrednio. KSC obejmuje je tylko wtedy, gdy same prowadzą działalność w sektorze z załącznika nr 1 lub 2 (np. jako dostawcy usług chmurowych lub usług zarządzanych) i spełniają kryteria z art. 5 — samo świadczenie usług na rzecz banków o tym nie przesądza.
Potrzebujesz wsparcia we wdrożeniu?

Wskażemy obowiązki wynikające z ustawy i zaproponujemy ścieżkę do zgodności z KSC — napisz do nas.

🍪 Szanujemy Twoją prywatność

Używamy niezbędnych plików cookie, a po Twojej zgodzie — także analitycznych (Google Analytics, anonimowe statystyki odwiedzin). „Odrzuć opcjonalne” wyłącza analitykę. Polityka prywatności.